Cô bác anh chị thân mến,
Thời tiết lạnh về như cơn gió mùa rít qua khe cửa, khiến không ít người khốn khổ vì những cơn đau nhức vùng mặt, nghẹt mũi, chảy nước mũi, đau đầu tái phát – đó chính là nỗi ám ảnh mang tên viêm xoang. Như cây cối gặp sương muối, những người mang căn bệnh mãn tính này dễ bùng phát cơn đau khi khí lạnh tràn về. Nhưng điều ít ai để ý, là giữ ấm đúng chỗ – đúng huyệt – mới là chìa khóa để “xoa dịu” cơn xoang hiệu quả.
Góc nhìn Đông y về viêm xoang khi trời trở lạnh
Đông y gọi chứng viêm xoang là “Tỵ uyên”, thuộc chứng hư hàn hoặc phong hàn xâm nhập vào phế – tạng chủ về da lông và hô hấp. Khi khí lạnh lấn vào, vệ khí của phế suy yếu, lỗ mũi như cánh cổng mở toang, hàn tà dễ dàng tràn vào gây ứ trệ, tích tụ đàm thấp, khiến dịch mũi đặc, nghẹt và đau nhức vùng đầu mặt.
Chứng này thường do 3 nguyên nhân chính: hư hàn, phong hàn và đàm thấp tích tụ lâu ngày. Khi cơ thể bị lạnh, dương khí thu liễm, mạch máu co lại, khí huyết kém lưu thông, dẫn đến đau nhức vùng xoang và đầu. Vì vậy, giữ ấm cơ thể, nhất là một số vị trí “then chốt”, sẽ giúp tà khí khó lòng xâm nhập, đồng thời giúp khai thông khí huyết, giảm đau, tiêu đàm, hành khí.
Những vị trí cần giữ ấm để ngừa xoang tái phát
1. Giữ ấm vùng cổ gáy
Cổ gáy là nơi hội tụ nhiều huyệt vị quan trọng như Phong trì, Đại chùy – cửa ngõ giao hòa âm dương, lại là vùng rất dễ hở khi thời tiết trở lạnh. Khi hàn khí nhập từ cổ gáy, tà khí theo đường kinh lạc xâm nhập lên vùng đầu mặt, gây đau đầu, nghẹt mũi, chảy nước mũi. Giữ ấm vùng này giống như “cài then cửa” cho căn nhà của phế và tỵ.
Cách làm: Dùng khăn quàng cổ bằng len, mặc áo cổ cao, hoặc có thể chườm ấm mỗi tối vùng gáy bằng túi thảo dược, nước muối ấm.
2. Giữ ấm lòng bàn chân – đặc biệt là huyệt Dũng tuyền
Theo Y học cổ truyền, huyệt Dũng tuyền (ở giữa lòng bàn chân) là nơi khởi đầu của kinh Thận, có công dụng dẫn khí đi khắp cơ thể, giúp bổ thận, tráng dương. Khi bàn chân bị lạnh, cả cơ thể dễ bị rối loạn khí huyết, làm suy giảm chính khí – cơ thể yếu thế trước tà khí.
Cách làm: Mang tất ấm, ngâm chân nước gừng hoặc nước muối ấm trước khi ngủ, vừa giúp ấm cơ thể, lại thông kinh hoạt lạc, dễ ngủ.
3. Giữ ấm vùng mũi – “cửa ngõ của phế”
Mũi là nơi đầu tiên tiếp xúc với không khí, cũng là cửa dẫn phong hàn vào cơ thể. Hơi lạnh vào sâu khiến dịch mũi đọng, gây tắc nghẽn, sưng niêm mạc xoang. Giữ ấm vùng mũi chính là “trấn giữ tiền tuyến” cho hệ hô hấp.
Cách làm: Đeo khẩu trang dày khi ra ngoài trời lạnh, xông mũi bằng nước gừng, bạc hà hoặc lá trà xanh. Có thể xoa bóp hai bên cánh mũi và ấn nhẹ huyệt Nghênh hương để lưu thông khí huyết.
Hướng dẫn day bấm huyệt giúp giảm xoang tái phát
1. Huyệt Ấn đường
Nằm giữa hai đầu lông mày, có tác dụng khai khiếu, giảm nghẹt mũi, đau đầu vùng trán. Dùng ngón tay giữa day tròn nhẹ 1-2 phút, mỗi sáng và tối.
2. Huyệt Nghênh hương
Nằm hai bên cánh mũi, bấm nhẹ bằng đầu ngón tay trỏ 1-2 phút giúp thông mũi, giảm viêm xoang mũi trước.
3. Huyệt Phong trì
Nằm ở sau gáy, chỗ lõm giữa cơ thang và cơ ức đòn chũm. Là nơi phong hàn dễ xâm nhập. Day bấm 2-3 phút để đuổi hàn, thông mạch.
4. Huyệt Hợp cốc
Ở mu bàn tay, giữa ngón trỏ và ngón cái, có tác dụng khu phong, giảm đau đầu, nghẹt mũi. Bấm luân phiên hai tay, mỗi lần 1-2 phút.
Giữ ấm chỉ là một phần – muốn trị xoang tận gốc cần điều chỉnh tạng phủ
Theo Đông y, trị xoang không chỉ là chống viêm hay giảm dịch mũi mà phải lấy phép trị “khu phong tán hàn, kiện tỳ hóa đàm, tuyên phế thông khiếu” làm gốc. Nghĩa là, muốn khỏi phải bổ chính khí, kiện tỳ vị để tiêu đàm – vì tỳ chủ vận hóa, đàm là sản phẩm của tỳ suy. Đồng thời, phế phải được tuyên thông, để khai khiếu ra mũi. Nếu phế hư – tà khí dễ xâm nhập. Nếu tỳ hư – sinh đàm thấp. Nếu thận yếu – dương khí không đủ để chống hàn.
Vì vậy, người bị xoang cần trị theo hướng tổng thể, kết hợp thảo dược bổ khí kiện tỳ như hoàng kỳ, bạch truật, cam thảo; phối hợp vị thuốc tuyên phế như tân di, ké đầu ngựa, bạc hà; tiêu đàm như trần bì, bán hạ. Đồng thời áp dụng châm cứu, xoa bóp bấm huyệt để khai thông kinh lạc, giúp khí huyết lưu thông, tà khí khó bám trụ.
Hơn nữa, chế độ sinh hoạt cũng là một phần không thể tách rời. Cần tránh thức khuya, giữ vệ sinh mũi miệng sạch sẽ, ăn uống ấm nóng, hạn chế thực phẩm lạnh – những thứ như gió rét thổi vào bếp lửa yếu ớt – chỉ khiến thân thể càng thêm hư hàn.
Hãy để tôi đồng hành cùng cô bác anh chị trong hành trình chữa xoang
Cô bác anh chị thân mến, sức khỏe như dòng nước – muốn trong thì phải lọc từ gốc. Xoang tái phát không phải là số phận, mà là tín hiệu để ta quay về chăm sóc gốc rễ – tỳ, phế, thận. Đừng đợi đến khi mũi nghẹt, đầu đau mới nghĩ đến phòng bệnh. Đông y có cái hay là “chưa bệnh đã trị”, biết giữ ấm đúng chỗ, chăm sóc đúng cách, thì khí lạnh chẳng thể làm gì mình được.
Nếu cô bác anh chị đang mệt mỏi vì xoang lâu năm, hay mới chớm tái phát, tôi mời cô bác anh chị đến để được thăm khám, chẩn mạch, đưa ra phác đồ trị liệu riêng phù hợp thể trạng từng người.
📅 Đặt lịch thăm khám
💬 Nhắn tin Zalo
📞 Gọi Hotline: 0963 835 102
Chăm một cái mũi – là chăm cả một tạng phế. Giữ ấm một vùng cổ – là giữ cho tâm mình không bận lòng vì đau đớn. Đông y không chỉ chữa bệnh – mà là giúp con người sống thuận với tự nhiên, khỏe theo nhịp sinh khí của trời đất.
TTƯT, Bác sĩ Lê Phương
Cô bác anh chị đang băn khoăn về tình trạng sức khỏe của mình? Hãy gửi câu hỏi bên dưới, bác sĩ Phương sẽ lắng nghe và tư vấn tận tình nhất 
