Cô bác anh chị thân mến,
Trong đời sống, ai đã từng trải qua cảnh mũi nghẹt, đau nhức hai bên hốc mắt, chảy dịch vàng xanh… hẳn thấm thía nỗi khổ do viêm xoang gây ra. Bệnh như dòng nước tù đọng giữa khe núi mùa mưa, chẳng thoát ra được, càng ngày càng bức bối, ngột ngạt. Nhiều người quanh năm sống chung với thuốc kháng sinh, xịt mũi, nhưng bệnh chỉ đỡ lúc ấy rồi lại tái phát như cơm bữa.
Đông y có câu: “Phế khai khiếu ở mũi, tỳ sinh đàm, can khí uất kết, hỏa nghịch lên trên”, cho thấy viêm xoang không chỉ là bệnh của riêng mũi mà còn là biểu hiện mất điều hòa trong tạng phủ. Cũng vì thế mà cây thuốc dân gian như cây sống đời, tuy đơn giản nhưng lại là chìa khóa giúp khai thông bế tắc ấy.
Cây sống đời – Vị thuốc quý trong vườn nhà
Đặc điểm và tên gọi
Cây sống đời còn gọi là cây lá bỏng, trường sinh, tên khoa học Kalanchoe pinnata. Lá mọc đối, dày và mọng nước như lá sen đá, dễ sống, dễ trồng, có thể mọc lên từ chính mép lá như sự “hồi sinh” không ngừng – cũng giống như công dụng chữa lành của nó.
Trong Y học cổ truyền, sống đời có vị nhạt, tính mát, vào hai kinh can và phế. Có tác dụng tiêu viêm, giải độc, làm lành vết loét, giảm đau. Dân gian thường dùng để trị bỏng, mụn nhọt, ho, viêm họng, và đặc biệt là các chứng viêm xoang mãn tính.
Góc nhìn Đông y về viêm xoang
Trong Đông y, viêm xoang thuộc phạm vi các chứng “tỵ uyên”, “não lậu”, căn nguyên chủ yếu do:
-
Phong hàn xâm nhập phế → khí cơ bế tắc, không thông khiếu.
-
Tỳ vận hóa kém → sinh đàm → đàm tụ ở mũi.
-
Can uất, khí trệ → hóa hỏa bốc lên.
-
Thận khí hư → khí không thăng thanh giáng trọc được.
Cây sống đời, với tính mát, giúp thanh nhiệt, tiêu viêm, giải độc – phù hợp với phép trị thanh phế nhiệt, tán hàn tà, tiêu đàm trọc trong điều trị viêm xoang.
Cách dùng cây sống đời chữa viêm xoang
1. Nhỏ mũi bằng nước cốt lá sống đời
Nguyên liệu:
-
3–5 lá sống đời tươi, rửa sạch, để ráo.
Cách làm:
-
Giã nát lá, vắt lấy nước cốt.
-
Dùng tăm bông sạch hoặc ống nhỏ mũi nhỏ 1–2 giọt vào mỗi bên mũi, ngày 2 lần (sáng – tối).
Tác dụng:
-
Nước lá sống đời giúp làm loãng dịch nhầy, tiêu viêm, thông mũi.
-
Rất hiệu quả với người bị viêm xoang cấp, đau nhức vùng trán – hốc mắt.
Lưu ý:
-
Nên thử trước một ít ở tay để kiểm tra dị ứng.
-
Không dùng cho trẻ dưới 2 tuổi hoặc người có cơ địa dị ứng với cây.
2. Kết hợp uống trong – nhỏ ngoài
Nguyên liệu:
-
Lá sống đời 10g, lá dấp cá 10g, cam thảo đất 5g.
Cách làm:
-
Sắc với 500ml nước còn 200ml, chia làm 2 lần uống trong ngày.
Tác dụng:
-
Hỗ trợ thanh nhiệt, tiêu độc, chống viêm từ bên trong.
-
Khi kết hợp với việc nhỏ mũi, hiệu quả trị xoang tăng lên rõ rệt.
Áp dụng:
-
Dùng liên tục trong 7–10 ngày, nghỉ 3 ngày rồi lặp lại đợt mới nếu cần.
Bài thuốc dân gian kết hợp cây sống đời
Cô bác có thể kết hợp cây sống đời trong bài thuốc dân gian sau để trị xoang mãn tính, thường xuyên tái phát:
-
Cây sống đời 10g
-
Tân di hoa 6g
-
Bạch chỉ 8g
-
Ké đầu ngựa 10g
-
Phòng phong 6g
-
Sinh địa 12g
Sắc uống ngày 1 thang, chia 2 lần sau ăn. Dùng 7–15 ngày tùy mức độ nặng nhẹ.
Bài thuốc này ngoài công dụng tiêu viêm, còn giúp bổ khí, hành khí, giải độc – rất phù hợp với người viêm xoang lâu ngày, mệt mỏi, cơ thể yếu.
Lưu ý an toàn khi sử dụng
-
Cây sống đời là dược liệu lành tính, tuy nhiên không nên dùng quá liều hoặc dùng quá dài ngày.
-
Nếu có triệu chứng bất thường như nổi mẩn, ngứa, khó thở… cần ngưng ngay và đi khám.
-
Phụ nữ có thai, trẻ em dưới 2 tuổi nên hỏi ý kiến thầy thuốc trước khi dùng.
Chăm xoang phải chăm cả tạng – nguyên tắc cốt lõi của Y học cổ truyền
Cô bác anh chị thân mến,
Đông y quan niệm: “Trị bệnh cần trị gốc”. Gốc ở đây là tạng phủ – nơi phát sinh đàm, thấp, nhiệt… dẫn đến viêm xoang. Vì vậy, muốn trị tận gốc viêm xoang, cần phối hợp các phép: bổ khí, kiện tỳ, tán hàn, khu phong, tiêu viêm, hành khí.
Một cây sống đời tuy nhỏ bé nhưng khi hiểu rõ căn nguyên mà vận dụng đúng, sẽ trở thành liều thuốc quý giúp thông khiếu, tiêu viêm, phục hồi chức năng tạng phủ. Nhưng song song, cần nâng đỡ chính khí, kiện toàn tỳ phế, thanh tiết phủ khí để ngăn bệnh quay lại.
Đừng chờ đến khi nước đã vỡ đê mới tìm cách đắp đập. Hãy chủ động chăm sóc mũi xoang mỗi ngày như tưới nước cho cây, giữ cho dòng khí lưu thông, hơi thở thanh thoát.
Cô bác anh chị đang băn khoăn về tình trạng sức khỏe của mình? Hãy điền form bên dưới, bác sĩ Phương sẽ lắng nghe và tư vấn tận tình nhất 
