TTƯT BS.CKII. Bs. Lê Phương
Đã hỏi: 09h34 - 11/02/2026

Cô bác anh chị thân mến, những ngày giáp Tết này, nhà nhà đều đang tất bật dọn dẹp, trang hoàng cửa nhà để đón một năm mới an khang. Nhưng có một “ngôi nhà” quan trọng nhất mà đôi khi chúng ta lại vô tình bỏ quên trong cơn hối hả, đó chính là làn da của mình. Trong quan niệm của Y học cổ truyền (YHCT), làn da không đơn thuần là lớp vỏ bọc bên ngoài, mà nó chính là “tấm gương” phản chiếu trung thực nhất tình trạng của tạng phủ bên trong. Làn da giống như cái lá của một cái cây; nếu rễ (tạng phủ) bị khô héo, thân (khí huyết) bị đình trệ, thì dù ta có xịt nước lên lá bao nhiêu, cái lá ấy cũng chẳng thể xanh tươi bền vững được. Nỗi đau của nhiều người là dù đầu tư bao nhiêu mỹ phẩm đắt tiền, nhưng cứ đến Tết, do thức khuya, ăn đồ cay nóng, bánh chưng thịt mỡ mà da dẻ lại sạm đi, nổi mụn, thiếu sức sống. Đó là vì chúng ta mới chỉ lo “tưới lá” mà quên mất việc “bồi gốc”.

Theo Y học cổ truyền, “Phế chủ bì mao”, nghĩa là tạng Phế quản lý làn da và lông tóc. Khi chính khí trong cơ thể suy giảm, tà khí dễ dàng xâm nhập, cộng với việc ăn uống quá độ ngày Tết làm tỳ vị quá tải, sinh ra thấp nhiệt, tích tụ độc tố phát ra ngoài da. Việc chăm sóc da ngày Tết, vì thế, không chỉ là bôi thoa bên ngoài mà phải là một quá trình điều hòa lại dòng chảy của khí huyết, làm sao cho “trong ấm ngoài êm”. Tôi muốn nhắn nhủ với cô bác anh chị rằng, một làn da đẹp ngày xuân phải là một làn da nhuận hồng, có thần sắc, tỏa ra từ sự cân bằng giữa âm và dương, giữa khí và huyết. Đừng để đến khi da đã xám xịt hay nổi mẩn mới lo chạy chữa, bởi lúc đó, cái gốc bên trong đã bị tổn thương sâu sắc rồi.

Góc nhìn YHCT về làn da: Khi “Khí” và “Huyết” hòa quyện

Trong Đông y, làn da muốn đẹp thì phải hội tụ đủ ba yếu tố: Thông – Nhuận – Thanh. “Thông” là kinh lạc phải thông suốt, không bị ứ trệ; “Nhuận” là huyết chất phải đầy đủ để nuôi dưỡng; và “Thanh” là cơ thể phải sạch sẽ, không có độc tố. Tạng Phế là nơi chủ quản, nhưng tạng Tỳ mới là nơi cung cấp dưỡng chất (hậu thiên chi bản). Nếu ngày Tết cô bác ăn quá nhiều đồ ngọt, béo (vị ngọt thuộc Thổ, nhập vào Tỳ), sẽ dễ sinh ra đàm thấp, làm da mặt đổ dầu, xỉn màu. Ngược lại, nếu thức khuya (hại Can, Thận), phần âm huyết bị hao tổn, da sẽ trở nên khô héo như cánh hoa thiếu nước.

Bởi vậy, các bước chăm sóc da mà tôi hướng dẫn dưới đây sẽ tập trung vào việc khơi thông dòng chảy này, giúp “khí hành thì huyết hành”, từ đó mang lại vẻ hồng hào tự nhiên mà không loại phấn son nào bì kịp. Chúng ta sử dụng những nguyên liệu gần gũi như những vị thuốc nam để vỗ về làn da, thuận theo tự nhiên mà giữ gìn nhan sắc.

Các bước chăm sóc da đơn giản, hiệu quả tại nhà ngày Tết

Cô bác anh chị không cần quá cầu kỳ, chỉ cần nhớ kỹ và thực hiện đều đặn những bước “dưỡng thân, dưỡng da” sau đây:

  • Làm sạch nhẹ nhàng (Thanh lọc biểu bì): Đừng dùng các loại xà phòng tẩy rửa quá mạnh. Hãy dùng nước ấm vừa phải, có thể hòa thêm một chút muối sinh lý hoặc nước lá trà xanh để rửa mặt. Trà xanh có tính hàn, vị đắng ngọt, giúp thanh nhiệt, giải độc và sát khuẩn bề mặt da rất tốt.
  • Xông mặt thảo dược (Khơi thông lỗ chân lông): Mỗi tuần 1-2 lần, cô bác hãy xông mặt với sả, gừng và tía tô. Sả giúp hành khí, gừng làm ấm kinh mạch, tía tô giúp phát tán phong hàn. Hơi ấm sẽ giúp lỗ chân lông mở ra, đẩy tà khí và bụi bẩn ra ngoài, giúp da “thở” dễ dàng hơn.
  • Massage huyệt đạo (Thúc đẩy khí huyết): Sau khi rửa mặt, hãy dùng đầu ngón tay nhẹ nhàng day ấn huyệt Nghinh Hương (hai bên cánh mũi) và huyệt Quyền Liêu (dưới xương gò bối). Việc này giống như việc khơi thông dòng suối nhỏ, giúp máu lưu thông lên mặt tốt hơn, làm da dẻ hồng hào.
  • Dưỡng ẩm bằng thực phẩm (Nhuận sắc từ bên trong): Ngoài việc bôi kem dưỡng, hãy uống đủ nước và bổ sung các thực phẩm có màu đỏ (bổ huyết) như táo đỏ, kỷ tử. Một bát chè dưỡng nhan với nhựa đào, tuyết yến vào buổi chiều sẽ giúp bổ sung tân dịch, làm da căng mọng.

Những lưu ý an toàn để giữ da luôn khỏe

Dù là phương pháp tự nhiên, cô bác cũng cần lưu ý “trung dung”, không nên quá đà. Khi xông mặt, không nên để mặt quá sát chậu nước nóng tránh gây bỏng nhiệt hoặc làm giãn mao mạch. Với những cô bác có cơ địa da nhạy cảm, dễ dị ứng (phong nhiệt), nên thử trước một vùng nhỏ trước khi áp dụng các loại mặt nạ tự nhiên. Đặc biệt, ngày Tết hay có nắng xuân hanh khô, khi đi chúc Tết, cô bác nhớ che chắn cẩn thận, tránh để “phong độc” và “hỏa độc” từ ánh nắng làm tổn thương lớp biểu bì mỏng manh.

Nguyên lý trị tận gốc và lời khuyên từ bác sĩ

Cô bác anh chị thân mến, trong y lý cổ truyền, việc chăm sóc vẻ ngoài không bao giờ tách rời việc điều trị bên trong. Để có một làn da thực sự khỏe mạnh và bền vững qua mùa lễ Tết, chúng ta phải thấu hiểu nguyên tắc “trị bệnh cầu kỳ bản” – tức là tìm về cái gốc để chữa trị. Cái gốc của làn da chính là sự cân bằng của tạng phủ và sự đầy đủ của khí huyết. Khi Tỳ vị khỏe mạnh, nó sẽ vận hóa tốt tinh hoa từ thức ăn để tạo ra huyết; khi Can khí thông suốt, huyết sẽ được điều tiết hài hòa đến tận các vi mạch dưới da; khi Thận thủy dồi dào, làn da sẽ có được độ ẩm và sự đàn hồi tự nhiên. Muốn trị tận gốc các vấn đề về da như sạm nám, mụn hay lão hóa, người thầy thuốc phải dùng các phép trị như kiện tỳ, ích khí, dưỡng huyết và tư âm. Nếu chỉ lo cắt ngọn bằng các loại kem tẩy trắng thần tốc, chúng ta vô tình đang làm bào mòn chính khí của làn da, khiến nó ngày càng suy yếu và dễ bị tổn thương hơn bởi ngoại tà.

Hãy nhớ rằng, tiên thiên là cái vốn quý cha mẹ cho, nhưng hậu thiên – tức là sự chăm sóc và ăn uống hằng ngày – mới là yếu tố quyết định sự trường tồn của nhan sắc và sức khỏe. Đừng đợi đến khi da nhăn nheo, nám sạm rõ ràng mới bắt đầu lo lắng. Hãy chủ động lắng nghe cơ thể mình ngay từ những thay đổi nhỏ nhất. Chăm sóc da không phải là một cuộc chạy đua với thời gian, mà là một hành trình tu dưỡng tâm thân để đạt đến trạng thái “tinh, khí, thần” hợp nhất. Khi tâm an, khí hòa thì tự khắc da sẽ sáng, mắt sẽ tinh. Chúc cô bác anh chị có một mùa Tết xuân sắc, rạng rỡ từ tâm ra đến diện, đón một năm mới với nguồn năng lượng tươi mới và dồi dào nhất.

Nếu cô bác anh chị đang gặp phải những vấn đề về da cứng đầu hoặc muốn tìm hiểu về các bài thuốc thảo dược giúp bồi bổ khí huyết, nhuận sắc từ bên trong do tôi dành nhiều năm nghiên cứu, đừng ngần ngại kết nối với tôi. Tôi luôn sẵn lòng lắng nghe và đồng hành cùng cô bác trên hành trình tìm lại vẻ đẹp tự nhiên nhất.

TTƯT, Bác sĩ Lê Phương

Để được tư vấn kỹ hơn về tình trạng sức khỏe và làn da, cô bác anh chị có thể liên hệ trực tiếp qua các kênh sau:

Gửi câu hỏi cho bác sĩ

THAM GIA CỘNG ĐỒNG CÙNG BÁC SĨ LÊ PHƯƠNG ĐỂ CẬP NHẬT CÁC THÔNG TIN SỨC KHỎE MỚI NHẤT

Hơn 360.000 Tương tác
Hơn 60.000 Tương tác
Hơn 142.000 Tương tác
Hơn 120.000 Tương tác
Hơn 142.000 Tương tác
Hơn 120.000 Tương tác
Trò chuyện trực tuyến
Trò chuyện trực tuyến
Gọi Hotline
Đặt lịch khám
Gửi thành công!
Chúng tôi sẽ liên hệ với bạn sớm để xác nhận