Cô bác anh chị thân mến,
Đau dạ dày – nghe qua tưởng chỉ là bệnh “ăn uống không điều độ”, thế nhưng có những người ăn rất ít, thậm chí nhịn luôn cả bữa mà bụng vẫn đau, vẫn quặn từng cơn. Cái nghịch lý ấy khiến nhiều người hoang mang: “Đã nhịn rồi sao còn đau?” Câu trả lời, theo lối nhìn Đông y, không chỉ nằm ở cái dạ dày – mà còn ở dòng khí huyết đang bế tắc, tù hãm trong cơ thể.
Người xưa ví khí huyết như nước và gió trong một khu vườn: khí là gió – phải lưu thông mới mát lành; huyết là nước – phải trôi chảy mới tưới tắm cây cối. Một khi gió ngưng, nước tù, thì cây sẽ úa, đất sẽ khô. Cũng vậy, trong cơ thể ta, nếu khí trệ, huyết ứ, thì dù dạ dày không có gì cũng vẫn đau như có đá đè, lửa nung.
Vì sao nhịn ăn mà vẫn đau? – Hiểu đúng để không hại thân
Đông y gọi dạ dày là “Vị”, nơi tiếp nhận và sơ hóa thức ăn. Vị khí – tức dòng khí vận hành trong dạ dày – phải trơn tru thì tiêu hóa mới ổn. Nhưng khi khí trệ (khí không thông), huyết ứ (huyết không lưu), thì dù không có thức ăn, dạ dày vẫn bị nội trở, đau tức như có vật chèn ép bên trong.
Càng nhịn ăn, Vị khí càng yếu, nhu động dạ dày giảm, dịch vị vẫn tiết ra mà không có thức ăn để trung hòa, khiến lớp niêm mạc bị bào mòn. Đó là lúc “hư trung sinh đau” – bụng trống mà vẫn đau, khí huyết càng thêm đình trệ, đau không do thực mà do hư, do ứ.
Biểu hiện điển hình của khí trệ, huyết ứ tại dạ dày:
- Đau âm ỉ, dai dẳng, không liên quan nhiều đến ăn no hay đói.
- Bụng trướng, đầy, ợ hơi, tức ngực.
- Sắc mặt sạm, môi thâm, lưỡi có điểm ứ huyết (tím).
- Đôi khi đau như dao cứa, ấn vào có điểm đau cố định.
Đông y trị thế nào? – Không chỉ chữa ngọn mà phải khai thông gốc rễ
Khí trệ – cần hành khí. Huyết ứ – cần hoạt huyết. Vị hư – phải kiện Tỳ dưỡng Vị.
Một số bài thuốc cổ điển tôi thường gia giảm cho người bệnh đau dạ dày thể khí trệ huyết ứ gồm:
- Chỉ xác – Hậu phác – Mộc hương: hành khí, tiêu trệ.
- Đan sâm – Xuyên khung – Nga truật: hoạt huyết, khứ ứ.
- Bạch truật – Cam thảo – Phục linh: bổ Tỳ kiện Vị, nâng sức co bóp.
Ngoài ra, dùng thêm châm cứu tại các huyệt như Túc tam lý, Trung quản, Can du, Vị du để điều hòa khí cơ, giảm đau, hỗ trợ tiêu hóa cũng rất hiệu quả.
Người bệnh nên làm gì tại nhà?
- Tuyệt đối không nhịn ăn. Dù đau, vẫn nên ăn nhẹ nhàng, chọn món dễ tiêu như cháo, súp, đồ hấp.
- Uống trà gừng, hoặc nước sắc từ vỏ quýt khô (trần bì), đan sâm. Những vị này vừa ôn Vị, vừa hành khí, hỗ trợ rất tốt cho dạ dày.
- Xoa bóp bụng theo chiều kim đồng hồ khoảng 10 phút sau ăn để hỗ trợ vận khí vùng vị trường.
- Tránh căng thẳng, lo nghĩ, vì Can khí uất cũng ảnh hưởng lớn đến Vị khí.
Muốn trị dạ dày tận gốc – không chỉ dựa vào ăn kiêng hay thuốc giảm đau
Cô bác anh chị thân mến,
Cái đau nơi dạ dày nhiều khi không chỉ đến từ bữa ăn, mà từ một hệ khí huyết đang rối loạn, từ Tỳ Vị đang yếu, từ Can khí đang uất. Đông y trị bệnh không phải chỉ nhìn vào chỗ đau, mà soi vào cả mạch vận hành của khí huyết trong toàn thân. Vậy nên muốn trị tận gốc đau dạ dày, ta phải kiện Tỳ – bổ Vị – hành khí – hoạt huyết, chứ không thể chỉ nhịn ăn hay uống thuốc giảm co thắt.
Tôi vẫn thường nói với bệnh nhân: “Cơ thể mình như một khu vườn – muốn cây không sâu bệnh, không thể chỉ hái bỏ lá sâu, mà phải bón đất, tưới nước, làm tơi gốc rễ.” Cũng vậy, muốn dạ dày không đau dai dẳng, hãy chăm sóc từ khí huyết, từ Tỳ Vị, từ tâm trí an yên.
Nếu cô bác đang bị đau dạ dày kéo dài, ăn uống thất thường, tôi sẵn lòng chia sẻ các bài thuốc cổ phương đã được kiểm nghiệm và hiệu quả – phù hợp theo từng thể bệnh cụ thể.
Chúc cô bác mỗi bữa ăn đều là niềm vui, không còn nỗi lo đau tức!
TTƯT, Bác sĩ Lê Phương
Nếu cô bác anh chị đang gặp phải các vấn đề về sức khỏe mà chưa biết phải làm thế nào – hãy liên hệ với tôi để tôi có thể tư vấn kỹ càng theo thể trạng từng người.
👉 Đặt lịch thăm khám cùng tôi tại đây
📞 Gọi ngay: 0963835102
💬 Nhắn tin Zalo: https://zalo.me/0963835102
Cô bác anh chị đang băn khoăn về tình trạng sức khỏe của mình? Hãy gửi câu hỏi bên dưới, bác sĩ Phương sẽ lắng nghe và tư vấn tận tình nhất 
